el-Kur'ânü'l-Kerîm.
القرآن الكريم

Katalog Kaynağı
DIB
Dil Kodu
Arapça
Dewey Yer Numarası
297.11 İSC
Demirbaş
007465
Eserin bilinen diğer ad
Kur'ân
قران
Yayın Bilgisi
Cemaziyülahır 1275 (Ocak/ Şubat 1856).
Fiziksel Tanımlama
I+307 varak : Harekeli nesih, mensur, 15 satır ; 170x125mm, 100x65mm.
Genel Not
Tezhip özellikleri: Eserin 1b-2a varaklarında tam sayfa tezhip vardır. Hatâyî motifli tezyinatlı tığ işlemeleri ve çiçek desenleri vardır. Altın yaldız zemin üzerine mavi, yeşil, pembe, kırmızı ve sarı renkte mürekkep kullanılmıştır. Diğer varaklarda duraklar ve bordürler altın yaldızlıdır. Hizb gülleri de oldukça tezyinatlıdır. Müsenna şeklinde yazılan kelimeler ise kırmızıdır.
Kâğıt: Krem renkli filigranlı kâğıt.
Mürekkep rengi: Siyah ve Kırmızıdır.
Yazmanın başlangıç satırları: 1b بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحيمِ اَلْحَمْدُ لِلّٰهِ رَبِّ الْعَالَمينَۙ اَلرَّحمٰنِ الرَّحيمِۙ مَالِكِ يَوْمِ الدِّينِ اِيَّاكَ نَعْبُدُ وَاِيَّاكَ نَسْتَعينُۜ
Yazmanın bitiş satırları: 303b بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحيمِ قُلْ اَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِۙ مَلِكِ النَّاسِۙ اِلٰهِ النَّاسِۙ مِنْ شَرِّ الْوَسْوَاسِ الْخَنَّاسِۙ اَلَّذي يُوَسْوِسُ في صُدُورِ النَّاسِۙ مِنَ الْجِنَّةِ وَالنَّاسِ
Nüsha bilgisi: “Şumnu donağı” adı verilen ve muhtemelen ilk defa günümüzde Bulgaristan’a bağlı Şumnu eyaletinde yazılmış olan Mushaflarda karşılıklı sayfalarda tevâfuklar ortaya çıkmıştır. Elimizdeki bu nüshada o tarzda yazılan Kur’an-ı kerimlerdendir. Karşılıklı tevafuklu tarzda yazılmış bugüne kadar ulaşılabilen iki Kur’an-ı Kerim nüshası mevcuttur. Elimizdeki nüsha bu tarzda yazılmış 3. Nüshadır. İlk nüsha Erzurum’daki asil bir ailenin üyesi olan Hoca Tayyar Efendi’den oğlu Hoca Lütfü Efendi’ye ondan da oğlu Vasfi Kumbasar Beyefendi’ye intikal etmiştir (Müsennâ Tevafuklu Kur’ân-ı Kerim, 2014: 2). Erzurum’daki bu Mushaf’ın istinsah kaydı olmadığından hattatı ve istinsah tarihi bilinmemektedir. İkinci nüsha ise Süleymaniye Kütüphanesi, yazma eserler koleksiyonu Yazma bagışlar no: 6330’da bulunan Ali İlmî Efendi tarafından yazılan Mushaf’tır. Bu iki mushaf incelendiğinde hangisinin önceden yazıldığı tam bilinememektedir. Elimizdeki nüshanın istinsah kaydında yer alan tarih Cemaziyülahır 1275 (Ocak/ Şubat 1856)’dır. Diğer eserlerin sadece Erzurum nüshasında “1290/1873 tarihinde aldığı Kur’ân-ı Kerim’in sonunda sayfanın alt kısmına “Şumnu donağı denilen bu Kur’ân-ı Kerim 1290 tarihinde alınmıştır. İmza Tayyar” notunu düşülmüştür. Bu notun sahibi Hoca Tayyar Efendi’dir. Bu üç nüshanın yazı, tezhip ve cilt özelliklerine baktığımızda tarih açısından Süleymaniye nüshası birinci, elimizdeki nüsha ikinci, üçüncüsü ise Erzurum nüshası olmalıdır. Süleymaniye Nüshasının hattatı ferağ kaydında yazdığı nüshanın 15. Nüsha olduğunu söylemektedir. Elimizdeki bu nüsha ise hattatın 9. Nüshasıdır. Muhtemelen Kur’an-ı Kerim’de o yıllarda keşfedilen tevafuku ortaya çıkarmak için bu kadar çok nüsha yazılmıştır. Nüshanın hattatı hakkında çok fazla bilgi bulunamadı. Ama nüshanın hattatı olan Seyyid Muhammed Ulvî hocası Alanyalı Muhammed Hamdi’dir. Babası ise o zamanlarda Pirlevgande olarak bilinen Konya’ya bağlı Hadim’li Batlakzade el-hac Ahmet’tir. Bu bilgiler dışında hattat hakkında bilgi yoktur. Eser oldukça nadirdir.
Kondisyon: Eserin ilk varaklarındaki bazı formalar ciltten ayrılmıştır, şirazesi gevşemiştir. Bunların dışında eserin kondisyonu iyi durumdadır.
Diğer Özellikler: Eser Fatiha suresi ile başlayıp Nas suresi ile bitmektedir. Eserin sonunda hatim duası vardır. Nüshanın sertab bölümünde “لَا يَمَسُّهُٓ اِلَّا الْمُطَهَّرُونَۜ” yani Vakıa suresi 79. Ayet olan “Ona, temiz olanlardan başkaları dokunamaz.” Yazılıdır.
Rakabe Kaydı: Vardır.
Ferağ kaydı: 304a varağında ferağ kaydı vardır.
Konu - Konusal Terim
Kutsal Kitaplar __ Kur'ân-ı Kerîm.
الكتب السماویة __ القران الكریم.
Sacred books __ Qurʼan.
Müstensih
Muhammed Hamdi Alaiyevî talebesi Seyyid Muhammed Ulvî b. Batlakzade el-hac Ahmed Pirlevgandavî (Hadimî).,
السيد محمد علوى بن الخاج احمد پیرلوغندهوى بمشهور بطلاق ذاده من تلامز محمد حمدى العلائيوى
Alıntı- referanslar

Eser Hakkında